Lunapark RSS feed

Klaar voor de start

arnoldmarinissen@gmail.com — 2010-08-25T19:17:26+02:00

Uitmarkt 28 augustus

Ondertussen is de zomer weer voorbij, regent het weer ouderwets Nederlands en maakt Lunapark zich trappelend op voor het nieuwe seizoen. Dat krijgt zaterdagavond 28 augustus een officiële aftrap in het Amsterdamse Paradiso, tijdens de Uitmarkt. Lunapark is daar de gast van The Night of the Unexpected en brengt vanaf 19 uur een compact concert met muzike van Luiz Henrique Yudo, David Byrne, Aphex Twin en David Lang.

flux-s op donderdag 9 september

Vanaf donderdag 9 september is Lunapark prominent aanwezig tijdens de tweede editie van flux-s, op Strijp-S in Eindhoven. Tijdens de opening op donderdag spelen we Workers Union van Louis Andriessen in de buitenlucht, tussen de industriële gebouwen en op rood gravel. Komt dat zien. Diezelfde avond om 22 uur is Lunapark te vinden op een van de gigantische vediepingen van de gebouwen van de hoge rug. Dan voeren we muziek uit van Laurie Scott Baker, Brian Eno en David Lang.

De Britse componist Laurie Scott Baker kreeg zijn inspiratie voor Pibroch 1926 in eerste instantie door de evocatieve zanger Calum Ruadh, bijgenaamd ‘Bard of Skye’. Baker combineerde de traditie van het Pibroch-improviseren met de levensliederen van de barden, en schuwde daarbij het politieke commentaar niet: het jaartal 1926 uit de titel staat voor de Algemene Staking ‘tegen de uitbuiting van de mensheid’ aldus de componist. Pibroch 1926 is een onderdeel vaneen nog niet uitgegeven groter werk, Will of the People getiteld. In de oorspronkelijke opname hoor je Evan Parker energiek tegen zichzelf spelen in een aantal overdubs. Marinissen ontwarde de stemmen en verdeelde ze over de afzonderlijke musici van Lunapark.

In de wereld van de sonore klanktapijten neemt Brian Peter George St. John le Baptiste de la Salle Eno (1948) als uitvinder van de ambient music een aparte plaats in. De eerste ambient-lp die Eno maakte (en überhaupt de eerste ambient-lp ooit) was Discreet Music. Op kant B van de lp stond Three Variations on the Canon In D Major by Johann Pachelbel. Het werk is voor ‘een groep uitvoerders (strijkers) met een set instructies, waarbij de input het fragment van Pachelbel is’, aldus Eno. “Iedere variatie neemt een klein fragment van de partituur (twee of vier maten) als startpunt. De partijen van de spelers worden op zó’n manier gepermuteerd dat ze elkaar overlappen op een manier die niet wordt gesuggereerd in de originele partituur.” Omdat die partituur niet meer te vinden is en liefhebbers van het stuk het al jaren moeten doen met de opname, besloten Arnold Marinissen en Anthony Fiumara een versie van het werk te maken voor vijf strijkers van Lunapark.

Over energie gesproken: Cheating, Lying, Stealing van Pulitzer-prijswinnaar David Lang klinkt als een rockende smidse, in stereo. Helemaal in de versie van Anthony Fiumara, die de basklarinet uit het origineel verving door een elektrische gitaar. Lang: “In Cheating, Lying, Stealing probeer ik naar iets duisters te kijken, ook al verklank ik het in op een komische manier. Er is wel veel branie in het stuk, maar die is niet betrouwbaar. Eigenlijk zegt de speelaanwijzing boven het stuk genoeg: onheilspellende funk.”

flux-s op zondag 12 september

Het vroege Pendulum Music van Steve Reich is een wonder van eenvoud: een handvol opgehangen microfoons, zwiepen rustig uit over een op zijn rug liggende speaker. De ritmische feedback die zo ontstaat zal langzaam tot stlstand komen in een langgerekte zoemtoon: einde stuk. Lunapark vroeg de Nederlandse componist Danny de Graan of hij een commentaar op Reich zou willen maken. Dat werd Feed My Speaker, een stuk dat gebruik maakt van dezelfde feedback, maar dan veertig jaar later. Nu we toch aan het tellen zijn: Tom Johnson doet niet anders in zijn muziek en stelt daarmee zijn musici danig op de proef. Naast een première van Counting Drums voert bassist Erik Versteeg Failing uit, waarin de coördinatie tussen spelen en praten garant staat voor falen en struikelen. In het open klankveld For Aart Strootman van Anthony Fiumara gaat het overigens ook over tellen, al hoor je daar als luisteraar weinig meer van en raak je vooral ondergedompeld in dromerig getokkel. Iedereen die Hunger van Steve McQueen heeft gezien, moet onder de indruk zijn geraakt van de soundtrack van die cultfilm. Hoewel Michael Gordon zijn Industry voor cello en elektronica oorspronkelijk niet als filmmuziek bedacht, riep het werk bij het maken al beelden op: “Ik had het visioen van een kilometergrote stalen cello die in de lucht hing – een cello ter grootte van een voetbalveld. En in het stuk wordt het instrument één grote vervormde klank.”

(CD-opname met Frank van der Weij in MuzyQ, foto Elisabeth Melchior)

De eerste Lunapark-cd komt eraan!

Met Frank van der Weij als klankregisseur nam Lunapark in mei zijn eerste cd op in de grote zaal van MuzyQ. Inmiddels zijn bijna alle tracks geëdit (muziek van Aphex Twin, David Lang, Michael Chant, Arnold Marinissen, Anthony Fiumara en Brian Eno) en hebben we zelfs al een titel (die is nog geheim). Lunapark wil die eersteling dit jaar nog in de winkel hebben liggen. We houden je op de hoogte.

Moderne Luistermuziek

arnoldmarinissen@gmail.com — 2010-06-05T13:08:57+02:00

De magische machientjes van Lunapark

door Mark van de Voort | Brabant Cultureel | Mei 2010

(Lunapark in MuzyQ, foto Elisabeth Melchior)

Het muziekleven in Brabant is sinds dit seizoen een vernieuwend ensemble rijker. Lunapark richt zich op de zogenaamde procesmuziek, oftewel minimal music, maar maakt ook uitstapjes naar pop- en elektronische klassiekers.

Recent stonden de leden van Lunapark nog op één podiummet Tindersticks-zanger Stuart Staples. Met concertreeksen in Tilburg, Den Bosch en Eindhoven schiet het ensemble definitief wortel in het Brabantse cultuurleven, maar slaat het ook haar vleugels uit met een eerste cd-uitgave en optredens in heel Nederland. Een gesprek met de twee artistieke leiders, Anthony Fiumara en Arnold Marinissen.

Avontuurlijk

(Gehoorzaal op Strijp-S, foto Boudewijn Bollmann)

Bij het horen van moderne muziek schieten de meeste kunstliefhebbers in verlegenheid. Moderne beeldende kunst, literatuur of filmkunst dat gaat er allemaal nog wel in als koek. Maar eigentijdse muziek vereist blijkbaar een speciaal soort geduld.
Ondertussen is het eigentijdse muzikale landschap sterk aan het veranderen. Invloeden uit de popmuziek, elektronische nieuwlichterij en de filmmuziek en niet te vergeten een hedendaagse stroming als de minimal music hebben het kleurenpalet van de moderne muziek aanzienlijk verbreed. Experimentele, ongehoorde en avontuurlijke muziek die een steeds breder publiek aanspreekt. Het in Eindhoven gevestigde Lunapark heeft een niche gevonden binnen de rijke ensemblecultuur in Nederland. Repeteren doet het ensemble in de oude Gehoorzaal van Philips op het Strijp-S terrein, een ideaal thuishonk voor het ensemble.

Proces

Het uit ruim 25 musici bestaande Lunapark treedt op in variabele bezettingen en concentreert zich in eerste instantie op zogenaamde procesmuziek: muziek die als een machientje of klokwerk een nauwkeurig proces afwikkelt. De meeste mensen kennen wel de term minimal music, een muziekstroming ontstaan in het midden van de jaren zestig als reactie op de al te cerebrale muziek die destijds uit de conservatoria rolde. Minimal music werken zijn opgebouwd uit een strak toegepaste set regels waarbij herhaling en langgerekte notenwaarden een belangrijke rol spelen. Moderne muziek waarvan het ontstaansproces voor iedereen inzichtelijk is, en die een grote trance-achtige werking heeft. Componisten waarvan Lunapark het afgelopen debuutseizoen meermaals werk op het programma heeft gezet zijn Steve Reich, Philip Glass, Brian Eno en David Lang. Maar ook een elektronische muziekgigant als Aphex Twin staat op de lessenaar. Popmuziek, minimalistische klassiekers, sferische ambientwerken en radicale performance-achtige werken kunnen allemaal tijdens een recital gecombineerd worden. En met groot succes. Zo werd er recent in Eindhoven nog opgetreden met zanger Stuart Staples (Tindersticks).

Podiumervaring

‘Onze ensembleklank is er sterker door geworden. Stukken als het tromboneconcert ‘men’ van David Lang, of onze bewerkingen van Aphex Twin liepen als een rode draad door het afgelopen seizoen’, vertelt dirigent en slagwerker Arnold Marinissen, samen met componist Anthony Fiumara, initiatiefnemer vanLunapark. ‘Onze spelers hebben dit seizoen veel podiumervaringopgedaan, zowel in solostukken als in ensembleverband. Ze zijn naar elkaar toegegroeid.’ Het leeuwendeel van de musici betrekt Lunapark uit Noord-Brabant en veel musici zijn met name afkomstig van het Fontys Conservatorium in Tilburg. Ook drukbezette topmusici als klarinettist Lars Wouters van den Oudenweijer en altviolist Oene van Geel maken deel uit van het ensemble. ‘Zij willen hier graag bij zijn, het ensemble heeft een plek in hun leven gekregen’, weet Fiumara.

Sturm

Lunapark wacht een druk concertseizoen2010/2011 waarbij opvalt dat ze kleine concertseries hebben in De Toonzaal Den Bosch, Muziekcentrum Frits Philips Eindhoven, Axes Eindhoven en Muziekpodium Paradox in Tilburg. ‘Met podia als De Toonzaal en Paradox hebben we nu een soort verbintenis en dat is voor ons erg belangrijk. Het vertrouwen en enthousiasme dat deze plekken met ons delen is uiterst bemoedigend’, vertelt Fiumara. Daarnaast speelt Lunapark in gerenommeerde zalen als Muziekgebouw aan ’t IJ en De Doelen, maar ook in galerieën of musea, al naar gelang het programma.
Voor volgend seizoen staan onder meer delen uit ‘Music inTwelve Parts’ van Philip Glass op het programma, een van de grote sleutelwerken uit de eerste fase van de minimal music.
Ook een programma rondom de Amerikaanse componist Michael Torke voor de Tromp Biënnale in Eindhoven staat gepland. ‘Daarnaasl spelen we een bijzondere première van componist Florian Maier. Zijn werk ‘Sturm im Wasserglas’ is geschreven voor drumset en strijkkwartet, en is ook de titel van onze eerste concertserie komend seizoen', verklapt Marinissen.

CD

Momenteel is Lunapark druk aan het repeteren, en planning is om aan het begin van komend seizoen een eerste cd op de markt te brengen. 'Dit wordt een cd met louter bewerkingen,onder meer onze Aphex Twin transcripties die ook in het buitenland veel aandacht hebben getrokken. Daarnaast werk van Brian Eno, zijn ‘Three Variations on the Canon in D Major by Johann Pachelbel’ uit 1976. Een bewerking die we veelvuldig gespeeld hebben het afgelopen seizoen’, onthult Fiumara. Wie Lunapark nog voor het eind van dit seizoen aan het werk wil zien, hoeft niet al te lang te wachten. Tijdens de open dag op Strijp-S in Eindhoven op zondag 6 juni gooit Lunapark de deuren van haar Gehoorzaal open, en speelt het een kleine selectie uit haar repertoire.